چرا امام صادق ليله‏القدر را به فاطمه(س) تاويل کرده اند؟

درباره سوره مباركه قدر، دو نوع تفسير در روايات معصومين(ع) آمده است:
 
يكى تفسير معروف و مصطلح است كه عموم مفسر ان در تفاسيرشان آورده‏اند و با ظاهر الفاظ آن سازگارتر و براى عموم مردم هم قابل فهم‏تر است. برطبق اين تفسير، سوره ياد شده راجع به نزول قرآن در شب قدر است و اين كه شب قدر چيست و نيز شب قدر از هزارماه برتر است (يعنى عبادت در اين شب از هزار ماه بيشتر و برتر است) و مطالب ديگر مربوط به اين سوره كه در تفاسير مفسران گران‏قدر اسلامى بيان شده است.

اما تفسير ديگر كه در واقع تأويل بوده و بسيار دقيق‏تر و عميق‏تر است و به تفسير بطنى از بطون قرآن كريم برمى‏گردد نيز از سوى ائمه معصومين(ع) مطرح شده است. اين تفسير و تأويل، همان است كه اين جا محل بحث ما است و پرسش شما نيز به اين نوع تفسير و تأويل برمى‏گردد.
متن اين حديث كه از امام جعفر صادق(ع) مى‏باشد، چنين است: إِنَّا أَنْزَلْناهُ فِي لَيْلَةِ اَلْقَدْرِ، اَللَيْلَةُ فاطمة والقدر اَللَّهُ فمن عرف فاطمة حق معرفتها فقد ادرك ليلة القدر، و انّما سُمّيت فاطمة لانّ الخلق فطموا عن معرفتها... و قوله: «وَ ما أَدْراكَ ما لَيْلَةُ اَلْقَدْرِ لَيْلَةُ اَلْقَدْرِ خَيْرٌ مِنْ أَلْفِ شَهْرٍ{w1-12w}{I97:3-2I}/}؛ يعنى خير من الف مؤمن و هى ام المؤمنين‏ تَنَزَّلُ اَلْمَلائِكَةُ وَ اَلرُّوحُ فِيها» و الملائكة المؤمنون الذين يملكون علم آل محمد(ص) والروح القدس هى فاطمة «بِإِذْنِ رَبِّهِمْ مِنْ كُلِّ أَمْرٍ سَلامٌ هِيَ حَتَّى مَطْلَعِ اَلْفَجْرِ؛ يعنى حتى يخرج القائم‏»، (تفسير فرات كوفى، ابوالقاسم فرات بن ابراهيم بن فرات كوفى از علماى عصر غيبت صغرا، تحقيق محمد كاظم، ص 581 - 582، نشر وزارت ارشاد اسلامى). بر مبناى تفسير و تأويل آن حضرت، تفسير سوره قدر به اجمال چنين است:

«الليلة فاطمة» است والقدر «اللَّه» پس هر كس كه فاطمه را به حقيقت بشناسد، حتماً شب قدر را درك كرده است. علت نام‏گذارى آن حضرت به فاطمه، به خاطر اين است كه مردم از شناختنش ناتوان هستند. اما معناى «ليلة القدر، بهتر از هزار ماه است»؛ يعنى، بهتر از هزار مؤمن است و آن نيز ام‏المؤمنين حضرت زهرا(س) مى‏باشد. مراد از ملائكه، مؤمنان عالِم به علوم آل محمد(ص) و اهل بيت اويند و مراد از روح يا روح‏القدس همانا فاطمه است. مراد از اين كه: در آن شب تا طلوع فجر همه امور به سلامت بوده، و نيز داراى رحمت است، طلوع فجر همان ظهور حضرت مهدى آل محمد(ص) است

منبع